Ambarlı Limanı'ndan Yük Çekimi Süreci Nasıl İşler?

Ambarlı Limanı'ndan yük çekimi, gemiden indirilen konteynerin veya yükün gümrük ve terminal işlemleri tamamlandıktan sonra liman sahasından alınıp depoya ya da alıcıya taşınmasıdır. Süreç kabaca beş adımda ilerler: geminin varışı ve konteynerin sahaya indirilmesi, gümrük müşavirinin beyanname ve vergi işlemlerini tamamlaması, armatör veya acenteden teslim belgesinin (ordino) alınması, terminal ücretlerinin ödenip çıkışın planlanması ve konteynerin çekilip boşaltılması. Boşaltma bittikten sonra boş konteyner, armatörün belirlediği depoya iade edilir. Her adımın bir süresi ve maliyeti vardır: konteyner sahada bekledikçe ardiye, armatörün tanıdığı serbest süre aşıldıkça demuraj ve detention ücretleri işler. Bu nedenle yük çekimini planlarken asıl hedef, evrak hazır olduğu anda aracın sahada olması ve konteynerin mümkünse aynı gün boşaltılıp iade edilmesidir. Ambarlı'daki terminallerde yoğun dönemlerde kapı kuyrukları oluşabildiği için çıkış saati de planın parçasıdır. Nakliye firmasının gümrük müşaviriyle eşzamanlı çalışması ve operasyon merkezinin limana yakın olması bu zamanlamayı kolaylaştırır.

Gümrük işlemleri bitmeden yük çekilebilir mi?

Serbest dolaşıma girecek bir ithalat yükü, gümrük işlemleri tamamlanmadan liman sahasından çıkamaz. Bunun için gümrük beyannamesinin tescil edilmesi, vergi ve harçların ödenmesi ve gümrük idaresinin çıkışa onay vermesi gerekir. Bu işlemler genellikle bir gümrük müşaviri tarafından yürütülür. Yük gümrüklü olarak bir antrepoya taşınacaksa süreç farklı bir gümrük rejimiyle ilerler. Nakliye firmasının rolü, müşavirden evrakın hazır olduğu bilgisini aldığı anda aracı sahaya yönlendirmektir. Evrak tamamlanmadan sahaya gelen araç kapıda bekler; bu da araç bekleme maliyetine ve planın kaymasına yol açar.

Ordino nedir ve kimden alınır?

Ordino, armatörün veya Türkiye'deki acentesinin, konteynerin hangi firmaya teslim edileceğini gösteren belgesidir. Navlun ve yerel masraflar ödendikten sonra acente tarafından düzenlenir. Ordino olmadan terminal konteyneri teslim etmez. Konşimentonun aslı veya acentenin serbest bırakma onayı (telex release), ordinonun alınması için genellikle ön koşuldur. Ordinoda yazan firma adı ile gümrük beyannamesindeki alıcı bilgisinin tutarlı olması, çıkışta evrak kaynaklı gecikmeyi önler.

Terminal çıkışı nasıl planlanır?

Ambarlı'daki konteyner terminallerinin her biri kendi çıkış prosedürünü uygular. Genel olarak terminal ücretleri ödenir, konteyneri çekecek aracın plakası ve sürücü bilgisi sisteme tanımlanır ve çıkış için saat planlanır. Araç terminale girer, konteyner araca yüklenir, kapıda evrak ve mühür kontrolü yapılır ve araç sahadan çıkar. Yoğun dönemlerde terminal kapısında kuyruk oluşabilir; bu yüzden çıkış saatini, boşaltma adresinin çalışma saatleriyle birlikte planlamak gerekir. Akşam kapanan bir depoya öğleden sonra çıkan konteyner, ertesi güne kalıp ek maliyet doğurabilir.

Ardiye, demuraj ve detention ücretleri neden önemli?

• Ardiye: Konteyner veya yük, terminalin tanıdığı süreyi aşarak sahada beklediğinde terminalin uyguladığı depolama ücretidir.
• Demuraj: Konteyner, armatörün tanıdığı serbest süre içinde limandan çekilmediğinde armatörün uyguladığı gecikme ücretidir.
• Detention: Çekilen konteyner, serbest süre içinde boş olarak iade edilmediğinde uygulanan konteyner kullanım ücretidir.

Bu kalemler gün bazında işlediği için birkaç günlük gecikme, nakliye bedelini aşan maliyetlere dönüşebilir. Serbest sürelerin başlangıç tarihini ve uzunluğunu acentenizden yazılı olarak öğrenmek ve çekim planını bu tarihe göre yapmak en etkili tasarruf yoludur. Uygulamada demuraj ve detention terimleri bazen tek kalem altında da faturalandırılır; faturadaki tanımı acentenizle netleştirin.

Konteyner nasıl boşaltılır, boş iade nereye yapılır?

Konteyner depoya ulaştığında mühür alıcı veya temsilcisi önünde açılır ve fotoğraflanır. Paletli yükler forklift veya transpaletle, dökme koliler elle boşaltılır. Boşaltma sırasında koli ve palet sayısı ile görünür hasar kontrol edilir; hasar varsa tutanak tutulur ve fotoğraflarla belgelenir. Boşaltma bittikten sonra konteyner temiz bırakılır ve armatörün belirlediği boş konteyner deposuna teslim edilir. Boş iade noktası limandan farklı bir yerde olabilir; bu mesafe de çekim planına ve maliyete dahil edilmelidir.

Liman çıkışlı yük depoya mı, doğrudan alıcıya mı gitmeli?

Yük tek bir alıcıya aitse ve alıcının boşaltma imkânı varsa konteyner doğrudan alıcı adresine götürülüp orada boşaltılabilir; bu, ara elleçlemeyi ortadan kaldırır. Birden fazla alıcıya dağıtılacak yüklerde veya alıcının rampa ve forklift imkânı yoksa konteynerin bir depoda boşaltılması, ardından yüklerin küçük araçlarla dağıtılması daha pratiktir. İkitelli OSB ve Hadımköy'deki depolar, Ambarlı'dan çıkan yüklerin şehir içine ve Anadolu'ya dağıtımında sık kullanılan aktarma noktalarıdır. Seçimi boş iade süresi ve teslim noktası sayısı belirler.

İhracat yüklerinde süreç nasıl işler?

İhracatta akış tersine döner. Boş konteyner armatörün deposundan alınır, yükleme adresine getirilir, yük konteynere yüklenir ve mühürlenir. Ardından konteyner, geminin yükleme için belirlediği son kabul saatinden (cut-off) önce terminale teslim edilir. Gümrük çıkış beyannamesi ve ihracat evrakı bu süreye yetişecek şekilde hazırlanmalıdır. Son kabul saatinin kaçırılması, konteynerin bir sonraki gemiye kalmasına ve ek bekleme maliyetine yol açabilir. Bu yüzden ihracat yüklemesinde yükleme günü, terminal kabul saatinden geriye doğru planlanır.

Konteyner tipi araç ve boşaltma planını nasıl etkiler?

Yirmi ve kırk fitlik konteynerler farklı şasi ve çekici düzeni gerektirir; yüksek tip konteynerlerde toplam yükseklik, güzergahtaki alt geçitler ve depo kapısı için ayrıca kontrol edilir. Soğutmalı konteynerlerde soğuk zincirin kesilmemesi için boşaltmanın bekletilmeden yapılması ve alıcının soğuk depo hazırlığının önceden teyit edilmesi gerekir. Konteynerin içindeki yükün paletli mi dökme mi olduğu da boşaltma süresini belirler: paletli yük forkliftle kısa sürede indirilirken dökme koliler elle boşaltıldığı için ekip sayısı ve süre artar.

Ağır ve gabari dışı yüklerde nelere dikkat edilir?

Makine, çelik konstrüksiyon veya üstü açık ve yan açılır konteynerlerle gelen yükler standart çekimden farklı planlama ister. Yükün ağırlığı ve ölçüsü araç tipini belirler; gabari dışı yüklerde güzergah, köprü ve alt geçit yükseklikleri önceden kontrol edilir ve gereken izinler alınır. Boşaltma noktasında vinç veya yüksek kapasiteli forklift hazır bulunmalıdır. Bu tür yüklerde keşif ve güzergah planı, çekim tarihinden önce tamamlanmalıdır.

Yük çekimini hızlandırmak için neler hazırlanmalı?

1. 11. Konteyner numarası, konşimento numarası ve geminin tahmini varış tarihi.
2. 22. Gümrük müşavirinin iletişim bilgisi ve beyannamenin güncel durumu.
3. 33. Ordinonun alındığı ve terminal ücretlerinin ödendiği bilgisi.
4. 44. Boşaltma adresi, çalışma saatleri, rampa veya forklift imkânı.
5. 55. Serbest sürenin bitiş tarihi ve boş konteyner iade deposu.
6. 66. Yükün türü, ağırlığı, palet veya koli sayısı.

Dedelog, İkitelli OSB'deki operasyon merkezinden Ambarlı Limanı çıkışlı yükler için araç planlaması, konteyner boşaltma ve depoya ya da alıcıya sevkiyat hizmeti verir. Gümrük işlemlerini müşaviriniz yürütürken biz evrakın hazır olduğu saate göre aracı sahaya yönlendiriyor, boşaltmayı ve teslimi planlıyoruz. Konteyner bilgilerini ve boşaltma adresini paylaşmanız planlamaya başlamak için yeterlidir.